یاسمن بلوردی؛ گروه کشاورزی: گزارشات جهانی حاکی از بازار پویای خاویار است به طوری که طبق گزارش مجموعه تحقیقی worldtopexports در سال ۲۰۲۵، کل صادرات خاویار ساخته شده از تخم ماهی در مجموع ۶۲۷.۴ میلیون دلار آمریکا ارزش داشت. به این ترتیب می توان گفت: کل فروش خاویار صادراتی نسبت به ۵۷۹.۱ میلیون دلار پنج سال قبل در سال ۲۰۲۱، ۸.۳ درصد افزایش یافت و در مقایسه با ۵۹۰.۷ میلیون دلار فروخته شده در بازارهای بین المللی در طول سال ۲۰۲۴، نیز به میزان ۶.۲ درصد رشد داشت.
آمارهای صادراتی بر اساس نوع خاویار
نکته قابل توجه اینکه از مبلغ دلاری سال ۲۰۲۵، ۲۸۰.۷ میلیون دلار یا ۴۴.۷ درصد از خاویار صادر شده جهانی مربوط به فروش « «خاویار سنتی» » بود، در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۴، به میزان ۴۲.۳ درصد بود.
از ن طرف انواع جایگزین خاویار، که از ماهی هایی غیر از ماهی خاویاری تهیه میشوند، ۳۴۶.۷ میلیون دلار یا حدود ۱.۲۴ برابر کل «خاویار سنتی» صادراتی درآمد داشته اند.
طبق داده های این گزارش، درآمد حاصل از صادرات «خاویار سنتی» در دوره ۵ ساله از سال ۲۰۲۱، ۵۵.۳ درصد افزایش یافت، اما از سال ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۵ به ۲۰.۷ درصد افزایش یافت. همچنین فروش بین المللی جایگزین های خاویار صادراتی در دوره پنج ساله با کاهش ۱۳ درصدی مواجه شد، اما در سال ۲۰۲۴ نسبت به سال قبل ۳.۲ درصد کاهش یافت.
کشورهای پیشرو در فروش «خاویار سنتی» در سال ۲۰۲۵
در بحث کشورهایی با بیشترین میزان فروش این محصول نیز این گزارش می گوید: ۵ صادرکننده برتر « «خاویار سنتی» » از نظر فروش کلی، چین، ایتالیا، فرانسه، لهستان و آلمان هستند. این صادرکنندگان پیشرو در مجموع بیش از سه چهارم (۷۶درصد) از فروش جهانی «خاویار سنتی» را به خود اختصاص داده اند.
در واقع پرسودترین کشورها برای عرضه «خاویار سنتی» در سال ۲۰۲۵ بر اساس کل فروش بین المللی عبارتند از :
چین: ۱۱۸.۲ میلیون دلار آمریکا (۴۲.۱درصد سهم از صادرات سنتی خاویار)
ایتالیا: ۲۷.۶ میلیون دلار (۹.۸درصد)
فرانسه: ۲۴.۳ میلیون دلار (۸.۷درصد)
لهستان: ۲۲.۲ میلیون دلار (۷.۹درصد)
آلمان: ۲۰.۸ میلیون دلار (۷.۴درصد)
بلژیک: ۱۴.۴ میلیون دلار (۵.۱درصد)
بلغارستان: ۵.۷۳ میلیون دلار (۲درصد)
ایالات متحده: ۵.۶۸ میلیون دلار (۲درصد)
پرتغال: ۴.۶ میلیون دلار (۱.۷درصد)
ماداگاسکار: ۳.۸ میلیون دلار (۱.۴درصد)
اسپانیا: ۳.۶ میلیون دلار (۱.۳درصد)
یونان: ۳.۲ میلیون دلار (۱.۱درصد)
هنگ کنگ: ۳.۱ میلیون دلار (۱.۱درصد)
هلند: ۲.۶ میلیون دلار (۰.۹درصد)
کانادا: ۲.۴ میلیون دلار (۰.۸درصد)
به این ترتیب از نظر ارزش، ۱۵ کشور اصلی صادر کننده فوق، ۹۳.۵درصد از «خاویار سنتی» صادراتی جهان را در سال ۲۰۲۵ تأمین کردند. در شرایطی که پرتغال با (۲۹۵.۳درصد افزایش)، اسپانیا با (۸۳.۵درصد افزایش)، لهستان با (۵۶.۳درصد افزایش) و ایالات متحده آمریکا با (۴۱.۸درصد افزایش) بیشترین افزایش را در فروش بین المللی «خاویار سنتی» از سال ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۵ داشتند. از آن طرف تنها کشوری که در بین ۱۵ صادرکننده برتر «خاویار سنتی» نسبت به سال گذشته کاهش داشته، هلند بوده است با (۱۲.۲درصد کاهش نسبت به سال ۲۰۲۴).
سهم آسیا از صادرات «خاویار سنتی» ۴۵.۶ درصد است
از سوی دیگر از دیدگاه قاره ای، ۴۹.۲درصد از صادرات « «خاویار سنتی» » از اروپا و پس از آن تأمین کنندگان بین المللی در آسیا (۴۵.۶درصد) قرار داشتند. درصدهای کمتری از آمریکای شمالی (۲.۹درصد)، آفریقا (۱.۴درصد)، آمریکای لاتین به علاوه کارائیب (۱درصد) و سپس استرالیا و نیوزیلند در اقیانوسیه (۰.۰۰۱درصد) منشأ گرفته اند.
پایینترین و بالاترین قیمت واحد برای صادرات «خاویار سنتی»
نکته قابل تامل اینکه در سال ۲۰۲۵، میانگین قیمت واحد جهانی خاویار تهیه شده از تخم ماهی خاویاری دریای سیاه یا دریای خزر، ۲۱۲۱۴۴ دلار آمریکا در هر تن بود. بنابراین میانگین قیمت واحد «خاویار سنتی» از میانگین ۲۲۹۲۶۲ دلار در هر تن برای سال ۲۰۲۴، به میزان ۷.۵ درصد کاهش یافت.
طبق این گزارش، چین، صادرکننده برتر «خاویار سنتی»، در سال ۲۰۲۵، قیمتی بالاتر از میانگین ۳۰۵۵۵۳ دلار در هر تن دریافت کرد.
درحالی که ایسلند ارزانترین خاویار را راهی بازارهای صادراتی کرده است در سال ۲۰۲۵ کشورهای زیر «خاویار سنتی» صادراتی را با بالاترین میانگین قیمت واحد ارسال کردند:
ایران: ۱,۰۳۷,۵۰۰ دلار آمریکا در هر تن (۲۰۱.۴درصد افزایش نسبت به سال ۲۰۲۴)
آذربایجان: ۱,۰۱۸,۰۰۰ دلار در هر تن (کاهش ۱۸.۱ درصدی)
دانمارک: ۷۳۶۰۰۰ دلار در هر تن (۶۸۴.۴درصد افزایش)
فرانسه: ۷۱۵,۷۳۵ دلار در هر تن (۲.۷درصد افزایش)
لوکزامبورگ: ۶۹۷۰۰۰ دلار در هر تن (افزایش ۱۰.۱%)
شیلی: ۶۱۳۰۰۰ دلار در هر تن (۷۱.۷درصد افزایش)
آلمان: ۶۱۲۲۳۵ دلار در هر تن (۱۳.۵درصد افزایش)
اسرائیل: ۶۰۰۰۰۰ دلار در هر تن (۱۴۱درصد افزایش)
گرجستان: ۵۹۴۰۰۰ دلار در هر تن (۱۸.۸درصد افزایش)
بلژیک: ۵۵۵,۶۵۴ دلار در هر تن (کاهش ۱ درصدی)
اروگوئه: ۵۴۲۰۰۰ دلار در هر تن (کاهش ۱۰.۲ درصدی)
هنگ کنگ: ۵۱۱,۳۳۳ دلار در هر تن (کاهش -۲.۴درصد)
ماداگاسکار: ۴۷۴، ۳۷۵ دلار در هر تن (۰.۶درصد افزایش)
سوئیس: ۴۶۴۰۰۰ دلار در هر تن
پرتغال: ۴۶۳، ۳۰۰ دلار در هر تن (۵۸.۱درصد افزایش)
به این ترتیب کشورهای دانمارک (با افزایش ۶۸۴.۴ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۴)، ایران (با افزایش ۲۰۱.۴ درصدی)، اسرائیل (با افزایش ۱۴۱ درصدی)، شیلی (با افزایش ۷۱.۷ درصدی) و پرتغال (با افزایش ۵۸.۱ درصدی) بیشترین پیشرفت را در افزایش میانگین قیمت واحد «خاویار سنتی» داشتهاند.
بزرگترین صادرکنندگان «خاویار سنتی» بر اساس وزن
در بخش دیگری از این گزارش به بررسی بازار جهانی صادرات خاویار سنتی بر مبنای وزن و تُناژ پرداخته شده که نشان می دهد: بر اساس وزن محموله، در سال ۲۰۲۵ در مجموع ۱۳۲۳ تن «خاویار سنتی» ماهی خاویاری صادر شده است. لذا وزن کلی خاویار صادراتی در سطح جهان در مقایسه با سال ۲۰۲۴، به میزان ۳۰.۵ درصد افزایش یافته و از سال ۲۰۲۱، نیز ۵۹.۴ درصد افزایش یافته است.
همچنین بر اساس وزن محموله، ۱۵ صادرکننده برتر «خاویار سنتی» که ۹۳.۹ درصد از کل صادرات جهان را تشکیل میدهند، در زیر فهرست شده که عبارتند از :
چین: ۳۸۷ تن (۲۹.۳درصد از تناژ سنتی خاویار)
یونان: ۲۹۳ تن (۲۲.۱درصد)
لیتوانی: ۱۵۰ تن (۱۱.۳درصد)
ایالات متحده: ۹۵ تن (۷.۲درصد)
ایتالیا: ۶۸ تن (۵.۱درصد)
کانادا: ۵۵ تن (۴.۲درصد)
لهستان: ۵۱ تن (۳.۹درصد)
آلمان: ۳۴ تن (۲.۶درصد)
فرانسه: ۳۴ تن (۲.۶درصد)
بلژیک: ۲۶ تن (۲درصد)
اسپانیا: ۱۷ تن (۱.۳درصد)
لتونی: ۱۵ تن (۱.۱درصد)
هلند: ۱۳ تن (۱درصد)
بلغارستان: ۱۳ تن (۱درصد)
پرتغال: ۱۰ تن (۰.۸درصد)
بیشترین افزایش سالانه از نظر وزن محموله برای تأمینکنندگان سنتی خاویار توسط تأمینکنندگان مستقر در یونان (۵۷۶۰درصد افزایش نسبت به سال ۲۰۲۴)، پرتغال (۱۵۰درصد افزایش)، اسپانیا (۱۴۲.۹درصد افزایش)، ایتالیا (۴۴.۷درصد افزایش)، بلژیک (۲۳.۸درصد افزایش) و سپس سرزمین اصلی چین (۲۰.۲درصد افزایش) ثبت شد.
در عوض شدیدترین کاهش در وزن کل محموله از سال ۲۰۲۴ توسط صادرکنندگان در لتونی (کاهش ۴۰درصد)، بلغارستان (کاهش ۲۳.۵درصد) و لهستان (کاهش ۱۶.۴درصد) تجربه شد.
