کتابخانه

۱ شهریور ۱۳۹۴ برنامه ی راهبردی وزارت صنعت، معدن و تجارت

competitive advantage

وزارت صنعت، معدن و تجارت جمهوری اسلامی ایران اخیراً سند راهبردی اش برای افق ۱۴۰۴ را تدوین و منتشر کرده و در معرض نقد و داوری صاحب نظران قرار داده است. برای سهولت دسترسی همکاران و نیز احیاناً نوشتن نقدها و نظرشان  در مورد این سند، فایل پی دی اف سند در کتابخانه ی افق اقتصاد در معرض دید و استفاده قرار می گیرد.  متن کامل سند را هم می توانید از پیوندی که در زیر آمده به دست آورید و مطالعه و بررسی بفرمایید. 

۱. مروری بر روش تدوین برنامه راهبردی وزارت صنعت، معدن و تجارت

امروزه کشورهای در حال توسعه و نوظهور صنعتی می کوشند تا با استفاده از مزی تهای نسبی و رقابتی در هر رشته فعالیت، سیاست های روشن و اثربخشی را در مسیر صنعتی شدن تدوین و به کار گیرند. سیاس تهای اقتصادی کشورهای موفق مبتنی بر تولید با ارزش افزوده بالا است. به طور یقین می توان ادعا کرد که ایران نیز با داشتن مزی تهای نسبی مناسب در منابع و سرمای ههای فیزیکی و انسانی می تواند با الگویی اثربخش در مسیر توسعه و صنعتی شدن حرکت کرده و در ردیف کشورهای در حال توسعه و نوظهور صنعتی قرار گیرد. وزارت صنعت، معدن و تجارت با رویکرد حل مسئله و تجزیه و تحلیل وضعیت موجود کشور در برنام هریزی راهبردی بخش ۱ صنعت، معدن و تجارت سعی نموده با به کارگیری رو شهای علمی، انجام مطالعات تطبیقی و استفاده از تجرب ههای پیشین، سند برنامه راهبردی وزارت صنعت، معدن و تجارت را تدوین نماید. این سند در راستای اهداف و سیاست های کلان کشور، تحقق اسناد فرادستی، رهنمودهای مقام معظم رهبری به ویژه در سیاست های ابلاغی اقتصاد مقاومتی، برنامه های دولت تدبیر و امید و برنام هی وزیر صنعت، معدن و تجارت تنظیم شده است. در این رویکرد، بسته سیاست های تعیین شده به صورت ترکیبی از سیاست های افقی، عمودی و کارکردی است. دولت می تواند با اعمال این سیاس تها در جهت ایجاد تحرک و بسترسازی مناسب، حضور بخ ش خصوصی در عرص ههای تولید و تجارت را فراهم آورد. همچنین در این سند برای لایه های اجرایی کشور که عمد هترین آنها بخش خصوصی است تکلیف دستوری تعیین نشده است. نکته مهم اینکه در این رویکرد، میدان دار اصلی توسعه، بخش خصوصی است و دولت فقط مطابق بسته سیاس تهای اجرایی تعیین شده، نقش توانمندساز، پشتیبانی کننده، هماهنگ کننده، پایشگر و هدایت گر را در راستای اجرای راهبردهای مطروحه ایفا خواهد کرد. از آنجائیکه بخش اعظمی از موفقیت توسعه بخش در گرو اجرای صحیح سیاس تها و برنام ههای اجرایی است، اگر دولت به عنوان حاکمیت، سیاست گذار قوی باشد، نتایج آن م یتواند به حصول منافع فراگیر ملی، بهبود فضای کسب و کار، رونق اقتصادی و در نهایت افزایش رفاه اجتماعی کمک نماید. فرآیند برنام هریزی راهبردی وزارت صنعت، معدن و تجارت در دو سطح طر حریزی شده که سطح اول همان سطح کلان است که به جهت گیری کلان و اصلی بخش می پردازد. در این سطح مطابق نمودار )شماره ۱( به مؤلفه هایی نظیر چشم انداز، مأموریت، خط مشی و سیاست های کلی، اهداف محوری، راهبردها، رشته فعالیت های اولویت دار در بخش و سیاست های اجرایی وزارت صنعت، معدن و تجارت پرداخته شده و در ادامه این فرآیند به برنام هریزی رشته فعالیت ها و صنایع منتخب با توجه به تحلی لهای صورت گرفته و اهمیت آمایش سرزمین، مطابق نمودار )شماره ۲( پرداخته شده است. مؤلفه هایی نظیر نقشه راه توسعه صنایع اولویت دار و منتخب، نقشه راه توسعه معادن، نقشه راه توسعه تجارت خارجی، نقشه راه توسعه بازرگانی داخلی و برنامه عملیاتی به تفکیک حوزه های مسئول در بخش. توضیح اینکه سند حاضر )مربوط به سطح کلان( تحت عنوان «سند برنامه راهبردی وزارت صنعت، معدن و تجارت » تدوین شده که در ادامه، جزئیات آن تشریح خواهد شد. توجه به این نکته ضروری است که معمولا برنام هریز یهای ایستا، تغییرات عوامل محیطی پیرامون خود را چندان که باید مد نظر قرار نمی دهند. -۱ در این سند منظور از واژه بخش: صنعت، معدن و تجارت است. ۱۰ این امر، کارایی بهترین برنام هها را نیز با تردید روبه رو می سازد. از این رو، لازمه یک برنامه کارآ در محیطی پویا، انعطاف پذیری لازم برای مواجهه با تغییرات و شو کهای محیطی است. در این سند برای جلوگیری از بروز چنین مشکلاتی، از مدل برنام هریزی غلتان بهره گیری شده است. بنابراین با توجه به مراحل فرآیند مدیریت استراتژیک که شامل شناخت، تحلیل و هدف گذاری ۲، تدوین استراتژی ۳، اجرا یاستراتژی ۴ و ارزیابی و کنترل ۵ م یباشد، گام نهایی در این فرآیند، پایش عملکرد و بازنگری در برنام ه راهبردی خواهد بود. با توجه به مفهوم برنام هریزی غلتان، همواره باید متناسب با منابع موجود، فرص تهای پیش رو و رو شهای جدید، برنام هها به صورت دوره ای مورد بازنگری قرار گیرند تا در اثر تغییرات محیطی، برنام هها با شکست مواجه نگردند. لذا پایش وضعیت اجرای برنام هها برای آگاهی از میزان پیشرفت آنها امری ضروری است. وزارت صنعت، معدن و تجارت به منظور نیل به اهداف مد نظر و جلوگیری از انحراف برنام هها، نظام مدیریت عملکرد و پایش برنام ههای عملیاتی را در سطح حوز ههای زیرمجموعه وزارتخانه اجرا خواهد کرد.

فایل پی دی اف اصل سند را می توانید از  این جا  دانلود خواهید یافت.